Važnost prilagođavanja treninga biološkom razvoju igrača

Fudbal, zbog dugog trajanja utakmica (90min+) i igranja na velikim terenima, je jedan od najzahtjevnijih sportova na svijetu. Ovoj konstataciji ide u prilog i to što se manipulacija loptom vrši nogom što je mnogo zahtjevnije nego igranje rukom. Zato je od samog početka bavljenja fudbalom neophodno praćenje cjelokupnog antropološkog statusa fudbalera. S tim u vezi neophodno je da trener poznaje osnovne parametre kao i strukturu i proces rasta, razvoja i sazrijavanja djece kako bi na pravilan način mogao voditi trenažni proces. Svaki trener mora voditi računa o specifičnom fudbalskom razvoju ali posebno i o biološkom razvoju svakog igrača jer unutar njega postoje velike razlike iako su djeca istog godišta

Svaki dječak /djevojčica od trenutka upisa u školu fudbala pa sve do prve seniorske utakmice prolaze kroz faze razvoja na osnovu kojih je potrebno organizovati treninge, jer uprvo metodika treninga, broj ponavljanja serija, kao i ukupni obim opterećenja na treningu se jako razlikuju od faze do faze.

Iako bi se mogle faze razvoja podijeliti na mnogo dijelova, treneri pri kreiranju svojih treninga trebali bi uzeti u obzir 4 glavne faze razvoja:

Prva faza podrazumijeva fazu učenja i adaptacije i obuhvata djecu od 5.-8. godine sa kojim se radi na razvoju bazične motorike i usvajanju osnovnih tehnika igre.

Druga faza obuhvata period od 9. do 12. godine u kojem dolazi do razvoja naprednije motorike, stabilizacije osnovne tehnike igre, rad na usvajanju naprednije tehnike, kao i početak rada na osnovnim taktičkim elementima.

Treća faza obuhvata period od 13. do 16. godine u kojoj dolazi do razvoja motoričko-funkcionalnog statusa, automatizacije osnovnih tehnika, rad na naprednijim taktičkim elementima te rad na saradnji između više igrača u napadu i odbrani.

I četvrta glavna faza razvoja obuhvata fudbalere u uzrastu od 17.-19. godine gdje je već uspostavljena automatizacija osnovnih i naprednih tehničko-taktičkih elemenata, te u ovoj fazi se radi na razvoju kompleksnog taktičkog djelovanja i razmišljanja, kao i razvoj i usavršavanje svih sposobnosti potrebnih za nivo takmičenja.

Upravo kroz ove faze fudbaleri uče o svakom elementu pojedinačno, adaptaciji na igru, usvajanje, usavršavanje, stabilizaciji, automatizaciji i na kraju samoj kreaciji igre. Na osnovu predhodnih činjenica naglašava se da isti trening na različitim uzrastima može proizvesti različite efekte, dok različiti treninzi koji se primjenjuju na različitim uzrastima mogu dovesti do identičnih pozitivnih promjena. Planiranje i prilagođavanje treninga je jako važna stavka u trenažnom procesu jer osim pozitivnih efekata neadekvatan trening može dovesti i do negativnih efekata. Naprimjer preveliko opterećenje može dovesti do povreda i slično.
S tim u vezi dolazimo do zaključka da isključivo kroz detaljan i sveobuhvatan pristup treningu i igračima se može poboljšati rad u školama fudbala kao i spriječiti veće greške prilikom odabira i selekcije fudbalskih talenata.